નરક ચતુર્દશીએ વહેલી સવારે ઉઠીને તેલ લગાવીને નહાવાનું — આપણે બધાં નાનપણથી કરતાં આવ્યા છીએ. પણ અમેરિકામાં આ પરંપરા ધીરે-ધીરે છૂટી જાય છે — સવારે કામ પર જવાનું હોય, અને તેલવાળા વાળ સાથે ઓફિસ કોણ જાય?
પણ આ વિધિ ફક્ત રિવાજ નથી — ઋતુચર્યાનું ચોક્કસ આયોજન છે.
દિવાળી અને ઋતુનો સંબંધ
દિવાળી શરદના અંતે અને હેમંતની શરુઆતમાં આવે છે — પિત્તમાંથી વાતમાં સંક્રાંતિ. અષ્ટાંગ હૃદય (સૂત્રસ્થાન, દિનચર્યા)માં રોજની અભ્યંગનો ઉપદેશ છે — અને કહેલું છે કે તે વાતહર, ત્વચાને પ્રસન્ન કરનાર, અને વૃદ્ધત્વને ધીમું કરનાર છે.
માત્ર એટલું જ નહીં — આખા શરદમાં મિઠાઈ, તળેલું, ઉજાગરા — દિવાળી શરીર માટે ભારે છે. અભ્યંગ અને ઉબટણ એ રીતે રીસેટ છે.
અભ્યંગ સ્નાન — સાચી રીત
- તેલ હૂંફાળું કરો — ઠંડું તેલ વાત વધારે છે. બોટલને ગરમ પાણીમાં ૨ મિનિટ
- માથાથી શરૂ કરો, પછી કાન, ખભા, હાથ, પેટ, પગ — અંતે પગનાં તળિયાં
- સાંધા પર ગોળ, લાંબા હાડકા પર સીધા સ્ટ્રોક
- ૧૫–૨૦ મિનિટ મૂકી રાખો — આ સૌથી જરૂરી પગલું
- પછી ઉબટણ — ચણાનો લોટ, હળદર, ચંદન. સાબુ નહીં — સાબુ બધું તેલ કાઢી નાખે છે
- હૂંફાળા પાણીથી નહાઓ — ગરમ નહીં
વાળ ચીકણા રહે છે? વાળમાં તેલ લગાવ્યા પછી પહેલાં શીકાકાઈ પાવડરનો લેપ, પછી ધોવું — શેમ્પૂ કરતાં સારું નીકળે છે.
➜ અભ્યંગ સ્નાન કિટ (મોટી) જુઓ
નિસર્ગની અભ્યંગ કિટ — અભ્યંગ તેલ, ઉબટણ પાવડર, હાથબનાવટ સાબુ, બધું એક સાથે. જે લોકો પહેલી વાર કરવા માગે છે એમને શું ક્યારે વાપરવું એ શોધવું ન પડે. દિવાળીની ભેટ માટે પણ સારી. ભારતથી સીધું, અમેરિકા ડિલિવરી.
કયું તેલ
- તલનું તેલ — વાત માટે શ્રેષ્ઠ. શિયાળાનું પસંદ
- નાળિયેર — પિત્ત માટે, ગરમીમાં
- સરસવાનું — કફ માટે, ભારે છે
અમેરિકામાં વ્યવહારિક રીતે
રોજ ન થાય તો વાંધો નહીં. અઠવાડિયે ૧–૨ વાર પૂરતું છે — વીકએન્ડમાં. રોજ ફક્ત પગનાં તળિયાં, માથાની ટોચ, અને કાન — ૨ મિનિટ, રાત્રે સૂતા પહેલાં. ઊંઘ માટે પણ સારું.
કોણે ન કરવું
તાવ, શરદી-કફ, અપચો, કે જમ્યા પછી તરત — અભ્યંગ નહીં. આમ (અપક્વ દ્રવ્ય) હોય ત્યારે તેલ એને અંદર ધકેલે છે. ગર્ભાવસ્થામાં પેટ પર નહીં — ફક્ત પગ અને ખભા, અને ડૉક્ટરને પૂછીને. ખુલ્લા ઘા કે ચામડીનો ચેપ હોય ત્યાં નહીં. અને બાથરૂમમાં સાવધાની — તેલથી ફરશ લસણી બને છે, ખાસ કરીને વડીલો માટે.
સંબંધિત
અભ્યંગ સ્નાન કિટ · દિવાળી ગિફ્ટ હેમ્પર · હળદર-ચંદન સાબુ · બધા ઉત્પાદનો
આ બાહ્ય ઉપયોગનું ઉત્પાદન છે, દવા નથી. આ વિધાનોનું મૂલ્યાંકન યુ.એસ. ફૂડ ઍન્ડ ડ્રગ ઍડ્મિનિસ્ટ્રેશન દ્વારા થયું નથી. કોઈ રોગનું નિદાન, ઉપચાર, ઈલાજ કે નિવારણ કરવાનો હેતુ નથી.